Tasarım Hakkına Tecavüz Nedir?
Tasarım hakkına tecavüz, tescilli bir tasarımın hak sahibinin izni olmaksızın üçüncü kişiler tarafından kullanılması, taklit edilmesi veya çoğaltılmasıdır. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında korunan tasarım hakları, hak sahibine münhasır yetkiler sağlar ve bu hakların ihlali hukuki ve cezai yaptırımlara tabidir.
Tasarım Hakkı Kapsamında Korunan Unsurlar
Sınai Mülkiyet Kanunu'na göre tasarım, bir ürünün tümünün veya bir parçasının çizgi, şekil, biçim, renk, doku veya malzemesinden kaynaklanan görünümüdür. Muğla'daki imalatçılar, tasarımcılar ve işletmeler için bu koruma oldukça önemlidir.
Korunan Tasarım Türleri
- Endüstriyel ürün tasarımları
- Mobilya ve dekorasyon tasarımları
- Tekstil ve moda tasarımları
- Ambalaj tasarımları
- Grafik ve yüzey desenleri
- Takı ve aksesuar tasarımları
Tasarım Hakkına Tecavüz Halleri
6769 sayılı Kanun'un 86. maddesi uyarınca, tescilli tasarımın hak sahibinin rızası olmaksızın ticari amaçlarla kullanılması tecavüz oluşturur.
Tecavüz Sayılan Fiiller
- Tescilli tasarımı taşıyan ürünleri üretmek
- Bu ürünleri piyasaya sürmek, satmak veya satış amacıyla elde bulundurmak
- Tasarımı taşıyan ürünleri ithal veya ihraç etmek
- Tasarımın aynısını veya benzerini izinsiz kullanmak
- Taklit ürünleri ticari faaliyetlerde kullanmak
Muğla'da Tasarım Hakkına Tecavüz Davası Süreci
Muğla'da faaliyet gösteren işletmelerin tasarım haklarının ihlali durumunda başvurabilecekleri hukuki yollar mevcuttur. Dava süreci, delil toplama aşamasından icraya kadar titiz bir çalışma gerektirir.
Dava Açma Koşulları
- Tasarımın Türk Patent ve Marka Kurumu'nda tescilli olması
- Tecavüz fiilinin somut delillerle ispatlanabilmesi
- Hak sahipliğinin belgelenmesi
- Tecavüzün ticari amaçlı olması
Hukuki Talepler ve Yaptırımlar
Tasarım hakkına tecavüz durumunda hak sahibi, hem hukuk mahkemesinde tazminat davası açabilir hem de ceza mahkemesinde şikayette bulunabilir.
Hukuki Davada İstenebilecek Talepler
- Tecavüzün tespiti ve men'i
- Tecavüz oluşturan ürünlerin toplatılması ve imhası
- Maddi tazminat talebi
- Manevi tazminat talebi
- Tecavüzün önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı
- Üç kat tazminat hakkı
Cezai Yaptırımlar
6769 sayılı Kanun'un 161. maddesi gereğince, tasarım hakkına tecavüz eden kişiler hakkında iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür. Bu suç şikayete bağlıdır.
Delil Toplama ve Tespit
Tasarım hakkına tecavüz davalarında delil toplama süreci kritik öneme sahiptir. Muğla'daki işletmelerin bu aşamada profesyonel hukuki destek alması önerilir.
Delil Çeşitleri
- Noter tespit tutanakları
- Fotoğraf ve video kayıtları
- Satış faturaları ve ticari belgeler
- İnternet sitesi kayıtları
- Bilirkişi raporları
- Tanık beyanları
İhtiyati Tedbir Talepleri
Tasarım hakkına tecavüz durumunda, davanın sonucunu beklemeden acil önlemler alınabilir. İhtiyati tedbir kararı, tecavüzün derhal durdurulması için önemli bir araçtır.
İhtiyati Tedbir Kapsamında İstenebilecekler
- Tecavüz oluşturan fiillerin durdurulması
- Tecavüz içeren ürünlerin elkonulması
- Üretim araçlarına elkonulması
- Ticari faaliyetin geçici olarak durdurulması
Tazminat Hesaplama Yöntemleri
Sınai Mülkiyet Kanunu, tasarım hakkına tecavüz durumunda üç farklı tazminat hesaplama yöntemi öngörmektedir. Hak sahibi bu yöntemlerden kendisi için en avantajlı olanını seçebilir.
Tazminat Seçenekleri
- Tecavüz edenin elde ettiği kazanç üzerinden hesaplama
- Hak sahibinin uğradığı zarar üzerinden hesaplama
- Lisans bedeli üzerinden hesaplama ve üç kat tazminat
Zamanaşımı Süreleri
Tasarım hakkına tecavüz davalarında zamanaşımı süreleri önem taşımaktadır. Hak sahiplerinin bu süreleri kaçırmaması gerekir.
- Hukuk davası için: Tecavüz fiilinin ve failin öğrenilmesinden itibaren 3 yıl, her halükarda tecavüz tarihinden itibaren 10 yıl
- Ceza davası için: Şikayet hakkı, suçun ve failin öğrenildiği tarihten itibaren 6 ay
Muğla'da Tasarım Hakkı Koruma Stratejileri
Muğla'da faaliyet gösteren işletmelerin ve tasarımcıların haklarını korumak için proaktif önlemler alması önemlidir.
Önleyici Tedbirler
- Tasarımların zamanında tescil ettirilmesi
- Piyasa takibi ve düzenli kontroller yapılması
- Ticari sözleşmelerde gizlilik maddeleri bulundurulması
- Çalışanlarla gizlilik sözleşmeleri imzalanması
- Dijital ve fiziksel kanıt arşivi oluşturulması
Dava Süreci ve Sonuçları
Tasarım hakkına tecavüz davaları, Muğla Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nde görülür. Süreç, davanın karmaşıklığına göre değişmekle birlikte genellikle 1-2 yıl sürmektedir.
Mahkeme Kararı Sonrası İcra
- Tecavüz kararının icrası
- Tazminat tahsilatı
- İmha kararlarının yerine getirilmesi
- İlanen tebliğ kararlarının uygulanması
Muğla'da tasarım hakkına tecavüz durumunda karşılaşılan sorunların profesyonel hukuki destek ile çözülmesi, hem sürecin hızlanması hem de hak kayıplarının önlenmesi açısından kritik önem taşımaktadır.
Kategori: Ticaret Mahkemesi Genel
Kategori: Ceza Mahkemesi - Genel
Kategori: Ağır Ceza Mahkemesi